Hồi năm 2018, tôi gặp một ông khách - một doanh nhân thành đạt - yêu cầu tôi làm bản vẽ một căn nhà "giống hệt căn của ông bạn ở quận 7, nhưng to hơn và có thêm hồ bơi". Tôi đã từ chối và suýt mất hợp đồng. Chính chuyện ấy làm tôi nhận ra một vấn đề nan giải trong cộng đồng thiết kế nhà cao cấp ở Việt Nam. Sau 15 năm làm nghề và hơn 50 dự án biệt thự từ Bắc vào Nam, tôi hiểu rằng cái khó không phải thiếu kinh phí mà là cách nghĩ của người sắp xây. Mời bạn cùng tôi phân tích vấn đề này dưới lăng kính của một kiến trúc sư giàu kinh nghiệm thực tế.
Căn bệnh sao chép và nỗi ám ảnh to - đẹp - sang
Tôi nhận thấy một thực tế phổ biến trong các chủ đầu tư: họ thường mang hình ảnh tham khảo từ internet hoặc nhà người quen rồi bảo kiến trúc sư làm hệt. nội thất biệt thự cao cấp dụ có một khách hàng muốn nhà mình giống cổng nhà nghỉ ở Bali mà chẳng biết khí hậu Việt Nam khác. Một người khác bắt tôi gắn đèn chùm Ý giữa trần nhà làm phong cách Nhật. Điều buồn cười là từng ấy năm làm việc tôi tính sơ thấy bảy mươi phần trăm chủ nhà đầu tiên của tôi đều mang hình ảnh tham khảo từ bạn bè hoặc internet. Chẳng ai hiểu rằng một căn biệt thự cần được thiết kế riêng cho khu đất của mình, cho thời tiết nơi mình ở, cho lối sống của mình. thi công nội thất biệt thự trọn gói chép mù quáng chỉ tạo ra một sản phẩm vô hồn. Khi bắt tay vào #keyword#, tôi luôn khuyên khách hàng hãy bỏ qua mẫu có sẵn và nghĩ về nhu cầu thật của mình.
Cái bẫy "cá tính" nhưng thực ra là đống lộn xộn
Tôi từng gặp một biệt thự 300m2 ở Đà Lạt: chủ nhà là đại gia bất động sản, đòi pha trộn 3 phong cách (Tân cổ điển, Indochine, Zen Nhật) vào một nhà. Kết quả là công trình thi công 2 năm, đội vốn 40%, và khi hoàn thiện nhìn như cái chợ pha tạp. Tôi đã mất 3 tháng khuyên ông chủ bỏ bớt 2 phong cách, và cuối cùng thuyết phục được. Bài học ở đây là: dù chủ nhà thích nhiều thế nào, chỉ nên chọn một chủ đề thống nhất. Số liệu cụ thể cho thấy sáu mươi phần trăm chi phí vượt mức trong các công trình biệt thự đến từ việc thay đổi ý tưởng, pha trộn lung tung. Tôi từng chứng kiến một dự án vì quá tham lam về phong cách mà trở nên rối mắt, chẳng có điểm nhấn nào. Tôi khuyên bạn là: hãy dành hai tuần để ngồi lại với KTS, xác định rõ phong cách chủ đạo, và bám chặt vào nó suốt quá trình thiết kế thi công.
Loại vật liệu đắt tiền nhất chưa chắc đã là tốt nhất cho biệt thự của bạn
Tôi còn nhớ một dự án cho giám đốc ngân hàng: họ muốn dùng đá cẩm thạch Ý nhập khẩu cho toàn bộ phần ngoại thất. Tôi phân tích rằng với thời tiết nóng ẩm, mưa nhiều ở Sài Gòn, đá tự nhiên sẽ nhanh bị ố, thấm nước và phai màu. Tôi thay vào đó gợi ý gạch giả đá tốt giá bằng 1/5 và bền hơn. Chia sẻ chi tiết về việc chọn vật liệu dựa trên thực tế chứ không chạy theo thương hiệu hay giá thành. Tôi từng chứng kiến 8/10 biệt thự bị hỏng sớm là do dùng vật liệu không hợp thời tiết. Một ông chủ khác đòi dùng gỗ óc chó nhập cho toàn bộ nội thất, nhưng tôi chỉ ra rằng lại dễ mối mọt trong môi trường ẩm của Việt nội thất biệt thự cao cấp . Tôi gợi ý gỗ công nghiệp chống ẩm vừa bền vừa kinh tế. Bài học là: vật liệu đắt không đồng nghĩa với phù hợp, hãy hỏi ý kiến chuyên gia trước khi quyết định chi tiền.
Không gian sống thực sự chẳng giống trên bản vẽ
Có một căn biệt thự 500 mét vuông ở Hà Nội: khách hàng yêu cầu phòng khách rộng 100m2, nhưng lúc vào ở thì hóa ra chỉ dùng có 3 lần trong năm vì rộng quá và lạnh lẽo. Tôi rút ra bài học: cần thiết kế theo thói quen sinh hoạt thực tế của gia đình, chứ không phải theo số liệu trong sách mẫu. Ví dụ chi tiết: phòng ăn nên gần bếp hay xa?, cầu thang nên đặt chỗ nào để hứng sáng?, những chi tiết nhỏ nhặt mà quyết định 80% cảm giác thoải mái khi ở. Tôi từng làm một căn mà phòng bếp quá xa phòng ăn, kết quả là chủ nhà than vãn mỗi bữa ăn phải bưng bê xa. Ngược lại, một căn khác tôi bố trí cầu thang ở giữa nhà để tận dụng ánh sáng tự nhiên thì gia chủ rất hài lòng. Lời khuyên cuối cùng của tôi: hãy dành thời gian quan sát thói quen của gia đình trước khi đưa ra yêu cầu cho kiến trúc sư. Chỉ khi đó, #keyword# mới thực sự là tổ ấm chứ không phải một món đồ trang sức đắt đỏ.